Οι εξαρτήσεις σε παράνομες ουσίες αποτελούν μείζον πρόβλημα της δημόσιας υγείας. Tα άτομα με προβλήματα χρήσης ουσιών αναζητούν θεραπεία κυρίως σε εξειδικευμένες δομές απεξάρτησης, ωστόσο δεν είναι γνωστός ο ρόλος, η έκθεση και η ανταπόκριση των ιδιωτών ψυχιάτρων στην Ελλάδα σε πιθανά αιτήματα θεραπείας για τη χρήση ουσιών. Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η διερεύνηση της έκτασης της έκθεσης και του τρόπου ανταπόκρισης των ιδιωτών ψυχιάτρων σε αιτήματα θεραπείας για τη χρήση ουσιών, καθώς και η μελέτη των χαρακτηριστικών των ασθενών με σχετικά αιτήματα που απευθύνονται σε αυτούς. Πραγματοποιήθηκε συγχρονική μελέτη μέσω ανώνυμου ηλεκτρονικού ερωτηματολογίου, που απεστάλη στις ηλεκτρονικές διευθύνσεις ιδιωτών ψυχιάτρων την περίοδο Ιανουαρίου - Φεβρουαρίου 2024. Συνολικά ανταποκρίθηκαν 100 ιδιώτες ψυχίατροι, η πλειονότητα ήταν άντρες (53%), με μέσο όρο ηλικίας τα 49,5 έτη (TΑ: 9,3) και 13,7 έτη επαγγελματικής εμπειρίας (ΤA: 9,9). Η πλειονότητα των συμμετεχόντων (84.0%) είχε εκτεθεί σε αίτημα θεραπείας για χρήση παράνομων ουσιών τους τελευταίους 12 μήνες, ενώ 69,0 % αυτών (58% του συνόλου) ανέλαβαν τέτοιο περιστατικό. Συχνότερα αναλήφθηκαν αιτήματα για κάνναβη και κοκαΐνη/κρακ. Επιπλέον, αναφέρθηκαν υψηλά ποσοστά συννοσηρότητας με άλλες ψυχικές διαταραχές, προβληματική χρήση αλκοόλ και πολλαπλή χρήση ουσιών στα αναληφθέντα περιστατικά. Συχνότερα προτιμήθηκαν η φαρμακοθεραπεία και η γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία ως θεραπευτικές επιλογές. Yψηλότερα ποσοστά ανάληψης είχαν οι ιδιώτες ψυχίατροι με ειδική κατάρτιση σε θέματα εξαρτήσεων (p<0,001), με εμπειρία απασχόλησης σε δομή θεραπείας για χρήση ουσιών (p=0,002), με αυτοαναφερόμενη εξειδίκευση στη διαχείριση περιστατικών χρήσης ουσιών (p=0,017), με άσκηση στο χρόνο ειδικότητας σε τμήμα ουσιοεξαρτήσεων (p=0,001) και όσοι εφάρμοζαν κινητοποιητική συνέντευξη (p=0,011). Η πλειονότητα των συμμετεχόντων που δεν ανέλαβαν αιτήματα (~70%) έκριναν καταλληλότερη τη διαχείριση σε εξειδικευμένη υπηρεσία. Το 63.6% δήλωσαν ότι θα αναλάμβαναν μελλοντικό αίτημα -με σημαντικά υψηλότερο ποσοστό (93,1%) να αφορά όσους είχαν αναλάβει στο παρελθόν ανάλογο αίτημα, συγκριτικά με όσους δεν είχαν (19,2%, p<0,001). Συμπερασματικά, φάνηκε ότι πέραν των εξειδικευμένων δομών, οι ιδιώτες ψυχίατροι στην Ελλάδα, επιπλέον, εκτίθεται και αναλαμβάνουν αιτήματα θεραπείας για τη χρήση ουσιών, με, συχνότερα να αφορούν χρήση κάνναβης και κοκαΐνης. Προτείνεται περαιτέρω μελέτη των χαρακτηριστικών των ασθενών με χρήση ουσιών που θεραπεύονται σε ιδιωτικά πλαίσια και των παρεχόμενων υπηρεσιών σε αυτούς.

ΛΕΞΕΙΣ ΕΥΡΕΤΗΡΙΟΥ: Ιδιώτες ψυχίατροι, εξαρτήσεις, διαταραχές χρήσης ουσιών, θεραπεία, αντιλήψεις.

Ανέστης Απατσίδης, Αναστάσιος Φωτίου, Ελευθερία Καναβού, Νικόλαος Γκάβρα, Ιουλία Μπάφη, Καλλιόπη Τριανταφύλλου, Άννα Κοκκέβη, Θωμάς Παπαρρηγόπουλος

Πλήρες Άρθρο σε pdf (Αγγλικά)