The St. John’s wort has been recently one of the most popular therapeutic means that may be easily found in health food stores in various forms, such as capsules, liquid extracts, oils,
ointments and others. The St. John’s wort is not, however, a new pharmaceutical aid. The herb has a long and particular background as an antidepressant, anti-septic, anti-inflammatory,
expectorant and tonic for the immune system, used for its alleviating properties. In fact, some of the previous reports on the herb’s use originate from the Greek herbalist of the 1st AD century,
Pedanios Dioskourides, as well as from his contemporary physicians, respectively Greek and Roman, Galinos and Plenius. In the treatise, Paracelsus (1493–1541 AD), the famous Swiss alchemist and physician,
has been also mentioned to be using the St. John’s wort. The historians consider that the name of the St. John’s wort was given to it by the first Christians, who noticed that the plant blossoms
on about the 24th of June, the Saint John’s-the Baptist’s birthday, who was decapitated. In our times, and mainly in the USA, the UK and Germany, the St. John’s wort has been extensively used
for the treatment of mild and moderate depression. According to researchers, the St. John’s wort has an action equivalent to amitryptilline, fluoxetine and maprotiline, and is clearly more active
than placebo. Experimental protocols have been also in progress on the St. John’s wort therapeutic action against diseases of our times, such as cancer, AIDS and hepatitis. According to what is
widely supported, the St. John’s wort is considered as bridge between the conventional and the alternative medicine. The St. John’s wort pharmacodynamics as well as pharmacokinetics have been
also extensively studied. The probable mechanism of the St. John’s wort action is the suspension of monoaminoxidase (MAO) and the suspended reuptake of serotonine. Using the St. John’s wort we
open the wide sphere of natural therapies. Such an extended approach may lead us to an increasing evaluation of our natural sources. Preserving what we have and renewing what we have destroyed
is our only hope for the future of humanity, our planet and all the living organisms. Key words: St. John's wort, depression, antiquity, Dioscurides, serotonine

Πρόσφατα διαπιστώθηκε ότι το Υπέρικο είναι ένα από τα δημοφιλέστερα θεραπευτικά μέσα που βρίσκει κανείς εύκολα σε καταστήματα προϊόντων υγιεινής διατροφής με διάφορες μορφές, όπως κάψουλες, υγρά εκχυλίσματα, έλαια, αλοιφές και άλλα. Tο Υπέρικο δεν είναι ωστόσο νέο φαρμακευτικό προϊόν. Το βότανο αυτό έχει μακρά και ιδιαίτερη ιστορία ως αντικαταθλιπτικό, αντισηπτικό, αντιφλεγμονώδες και αποχρεμπτικό φάρμακο και ως τονωτικό του ανοσοποιητικού συστήματος, ενώ χρησιμοποιήθηκε επίσης και για τις καταπραϋντικές του ιδιότητες. Ορισμένες από τις παραπάνω αναφορές στις χρήσεις του προϊόντος καταγράφηκαν από τον Έλληνα βοτανολόγο του 1ου μ.Χ. αιώνα Πεδάνιο Διοσκουρίδη και στους σύγχρονούς του ιατρούς, τον Έλληνα Γαληνό και το Ρωμαίο Πλήνιο. Στην πραγματεία αναφέρεται επίσης ότι και ο διάσημος Ελβετός αλχημιστής και ιατρός Παράκελσος (1493–1541 μ.Χ.) γνώριζε και χρησιμοποιούσε το Υπερικό. Σύμφωνα με τους ιστορικούς, το Υπέρικο πήρε το όνομα του (St. John’s wort – βότανο του Αγ. Ιωάννη) από τους πρώτους χριστιανούς που παρατήρησαν ότι ανθίζει γύρω στις 24 Ιουνίου, γενέθλιο του Αγ. Ιωάννη του Βαπτιστή. Στις μέρες μας και κυρίως στις ΗΠΑ, το Ηνωμένο Βασίλειο και τη Γερμανία, το Υπέρικο χρησιμοποιείται εκτεταμένα για τη θεραπεία της ήπιας και μέτριας κατάθλιψης. Σύμφωνα με τους ερευνητές, το Υπέρικο δρα παρόμοια με την αμιτρυπτιλίνη, τη φλουοξετίνη και τη μαπροτιλίνη και είναι οπωσδήποτε πιο ενεργό από το έκδοχο. Πειραματικά πρωτόκολλα σχετικά με τη θεραπευτική δράση του Υπερικού κατά σύγχρονων νοσημάτων όπως ο καρκίνος, το AIDS και η ηπατίτιδα βρίσκονται αυτή τη στιγμή σε εξέλιξη. Κατά κοινή ομολογία, το Υπερικό γεφυρώνει τη συμβατική με την εναλλακτική ιατρική. Η φαρμακοδυναμική, όπως και η φαρμακοκινητική του Υπερικού έχει επίσης μελετηθεί εκτεταμένα. Ο ενδεχόμενος μηχανισμός δράσης του Υπερικού είναι η αναστολή της μονοαμινοξιδάσης (MAO) και η αναστολή επαναπρόσληψης της σεροτονίνης. Με τη χρήση του Υπερικού, ανοίγει ένα παράθυρο στο μεγάλο κόσμο των φυσικών θεραπειών. Μια τόσο εκτεταμένη προσέγγιση ενδέχεται να μας οδηγήσει σε αυξανόμενη επαναξιολόγηση των φυσικών μας πόρων. Το να διατηρούμε όσα έχουμε και να ανανεώσουμε όσα καταστρέψαμε είναι η μόνη ελπίδα για το μέλλον της ανθρωπότητας, του πλανήτη μας και των ζωντανών οργανισμών.

Λέξεις ευρετηρίου: υπέρικον, κατάθλιψη, αρχαιότητα, Διοσκουρίδης, σεροτονίνη.

Χ.Ι. Ιστίκογλου, Β. Μαυρέας, Σ. Γερουλάνος (σελίδα 332) - Πλήρες άρθρο